تسویه حسابهای مالی به یوان، گل بزرگ به دروازه ی خودی
ساعت ٩:۳٢ ‎ق.ظ روز جمعه ۱٦ اردیبهشت ،۱۳٩٠  

تسویه حسابهای مالی به یوان، گل بزرگ به دروازه ی خودی

تلاش پکن برای جهانی کردن یوان و همزمان محدود کردن تبدیل شدن آن به دیگر ارزها به گونه ای بد با نتیجه ی وارونه روبرو بوده است. این ادعا ممکن است عجیب بنظر برسد. دیگر اینکه، برپایه ی اظهارات مقام های چینی در این زمینه بنظر می رسد برنامه ی پکن برای استفاده ی بیشتر یوان در دادوستد های جهانی یک کامیابی بسیار بزرگ برای این کشور بوده است.

سازمان بانک مرکزی هنگ کنگ با افتخار از افزایش چهار برابری سپرده های بانکی یوان در هنگ کنگ در تنها 7 ماه گذشته خبر می دهد که به رقم 400 میلیارد یوان تا پایان ماه فوریه رسیده است. از سوی دیگر بانک مرکزی چین ادعا می کند که داد و ستد خارجی چین به ارزش 360 میلیارد یوان در سه ماهه ی نخست سال 2011 به یوان تسویه شده است که نشان از دو سوم آمار کل سال 2010 است.

ولی باوجود سرعت بالای بکارگیری یوان از سوی بازار برای تسویه ی عملیات بازرگانی در جهان، یک مشکل وجود دارد: پیامدهای این موضوع کاملا وارونه ی آنچیزی است پکن در پی آن بوده است. برای فهمیدن دلیل آن، باید گامی به پس گذاشته و بیاد آوریم که چرا مقامات چینی در آغاز برای جهانی شدن یوان آن اندازه مشتاق بودند.

تا سال گذشته، تقریبا همه ی داد و ستدهای خارجی چین به دلار آمریکا تسویه می شد که باعث جمع شدن پول هنگفتی در این بخش شد. در طول 5 سال گذشته (از سال 2006 تا 2010( درآمد چین از رسیدهای صادراتی خود نزدیک به 4/6 تریلیون دلار و هزینه های وارداتی این کشور نیز 3/5 تریلیون دلار بوده است. مازاد این مبلغ (1/1 تریلیون دلار) به همراه سیل سرمایه های خارجی به این کشور به خزانه ی بانک مرکزی چین رفته و باعث افزایش شدید ذخایر ارز خارجی این کشور به رقم 85/2 تریلیون دلار تا پایان سال 2010 شده است.

مقامات چینی در آغاز به ذخایر بزرگ ارز خارجی خود به عنوان سمبلی از افتخار و نشانگر قدرت بزرگ اقتصادی خود می نگریستند. ولی به تازگی به این نکته پی برده اند که داشتن این مقدار ارز خارجی در ذخایر خود بیشتر به یک نفرین شباهت دارد تا یک برکت، بویژه اینکه بیشتر ذخایر ارز خارجی این کشور به دلار آمریکا می باشد. ارزی که به باور آنان ایالات متحده عزم راسخی برای پایین آوردن ارزشش دارد.

بدتر اینکه، درآمدهای دلاری این کشور تا اندازه ای به دلیل وجود مازاد تجاری این کشور با ایالات متحده در حال افزایش است (در سال گذشته مبلغ 15 میلیارد دلار آمریکا در ماه به ذخایر ارزی چین افزوده شده است).

مقامات مالی چین براین باور بودند که با ترغیب شریکان بازرگانی خود به استفاده از ارز یوان برای انجام تسویه حسابهای بازرگانی خود به جای دلار آمریکا، مشکل این بخش حل گردد. و دیگر نیازی به جمع آوری دلار بی ارزش و در حال افت نبوده و قدرت بازرگانی آنان از یک ضعف تبدیل به قدرت مالی گردد.

دست کم مقامات چینی خواستار ترغیب بازرگانان خارجی به تسویه حسابهای خود با چین به ارز یوان بودند تا سرعت ورود دلار ناخواسته به ذخایر این کشور را کند نمایند. ولی بنظر می رسد این هدف بدست نیامده است. در واقع چین با کسری تجاری کوچکی در سه ماهه نخست سال روبرو گردید ولی ذخایر این کشور نه تنها کاهش نیافته بلک با افزایش 197 میلیارد دلاری به بیش از 3 تریلیون دلار آمریکا رسیده است. و بخشی از دلیل این افزایش شدید، کامیابی پکن در تلاشهای خود برای جهانی کردن یوان در دادو ستدهای بازرگانی بوده است.

همانگونه که در ماه ژولای سال گذشته در این ستون به معقولانه بودن خرید واردکنندگان چینی به ارز یوان اشاره شد، تمایل آنچنانی برای صادرکنندگان و مشتریان این کشور برای انجام تسویه حسابهای خود به یوان وجود ندارد.

و شرایط بدینگونه بوده است: واردکنندگان چینی از انجام تسویه حسابهای خود به یوان استقبال کرده اند ولی صادرکنندگان به این کشور در صورت انجام تسویه حسابهای خود به یوان گرفتن معافیت مالیات ارزش افزوده بسیار دشوار خواهد بود. همچنین خریداران خارجی دریافته اند که فاینانس بازرگانی به یوان نسبت به دلار آمریکا گرانتر و نیز دست یافتن به آن سختر است.

به همین دلیل، از مبلغ 360 میلیارد یوان تسویه حسابهای انجام شده به یوان در سه ماهه ی نخست سال، نزدیک به 90 درصد در بخش واردات بوده است.

به عبارت دیگر، اگرچه چین همچنان خریدهای صادراتی خود را به دلار آمریکا انجام می دهد ولی از این درآمد، دلارهای کمتری را در بیرون از این کشور خرج می نماید زیرا در حال حاضر هزینه های وارداتی خود را به یوان می پردازد. بجای کاهش در انباشته شدن ذخایر ارز خارجی چین، ترغیب به استفاده جهانی از یوان در واقع رشد این ذخایر را شدت بخشیده است.

با یک حساب سرانگشتی می توان دریافت که 50 میلیارد دلار از 197 میلیارد دلار از رشد ذخایر ارزی چین در سه ماهه نخست سال مربوط به واردکنندگانی است که تسویه حسابهای خود را به جای دلار آمریکا به یوان انجام داده اند.

و در صورت تغییر نیافتن این سیاست از سوی پکن چه از راه متقاعد کردن وارد کنندگان به صرف نظر از انجام تسویه حسابهای خود به یوان یا اجازه افزایش برون رفتن یوان از این کشور، بنظر می رسد رشد افزایش ذخایر ارزی چین بیشتر شود.

با توجه به اینکه هدف اصلی انجام تسویه حسابهای بازرگانی به یوان کاهش رشد ذخایر ارز خارجی چین بوده است بنظر می رسد پکن توپ بزرگی به دروازه ی خود زده است.

تام هالند

ستون نویس اقتصادی

روزنامه ساث چاینا مرنینگ پست (سه شنبه 3 می 2011(

 



 
ای ایران ای مرز پرگوهر
ساعت ۱٠:۱۸ ‎ب.ظ روز شنبه ۳ اردیبهشت ،۱۳٩٠  

ای ایران ای مرز پر گهر
ای خاکت سرچشمه هنر
دور از تو اندیشه بدان
پاینده مانی و جاودان
ای … دشمن ارتو سنگ خاره ای من آهنم
جان من فدای خاک پاک میهنم
مهر تو چون شد پیشه ام
دور از تو نیست اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما


سنگ کوهت دُر و گوهر است
خاک دشتت بهتر از زر است
مهرت از دل کی برون کنم
برگو بی مهر تو چون کنم
تا … گردش جهان و دور آسمان بپاست
نور ایزدی همیشه رهنمای ماست
مهر تو چون شد پیشه ام
دور از تو نیست ، اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما


ایران ای خرم بهشت من
روشن از تو سرنوشت من
گر آتش بارد به پیکرم
جز مهرت بر دل نپرورم
از … آب و خاک و مهر تو سرشته شد دلم
مهرت ار برون رود چه می شود دلم
مهر تو چون ، شد پیشه ام
دور از تو نیست ، اندیشه ام
در راه تو ، کی ارزشی دارد این جان ما
پاینده باد خاک ایران ما